Data powstania strony 22 I 2002r.

Data ostatniej modyfikacji 12 IX 2002r.

Rak ameryka雟ki, szlachetny i inne...

Orconectes limosus , Astacus astacus

Nigdy, przenigdy nie przysz這 mi do g這wy by w ogrodowym stawie hodowa raki...! A pewnego dnia spotka貫m kogo kto to robi. I tak si zacz窸o... i tak powsta這 to opracowanie.
Jego autorem jest Pawe, kt鏎ego staw mo瞠cie podziwia na "
Wasze stawy" na stronie "W betonowej d簑ngli..." ,a link do jego "prawdziwej" strony umie軼i貫m tak瞠 tutaj

 

 

 

Dosta貫m dwa listy:
...Bardzo mnie zaciekawi豉 sprawa rak闚, ale nie tylko mnie. (...) Bardzo prosiliby鄉y o OGROMNE opracowanie na temat rak闚, o wszystko, jak karmi, jak zdoby, od kiedy je hodujesz, jak sprawa zimy (czy wy豉wia), i najwa積iejsze - czy je po prostu WIDA w stawie czy te tylko siedz zagrzebane w mule i nie ma jak si nimi pochwali przed znajomymi. I w og鏊e o wszystkim.....
I drugi list:
...co jedz, co niszcz, czym karmisz, ile ich jest, czy przetn szczypcami foli, jakie s du瞠, jaki maj kolor, czy si rozmna瘸j, a co z nimi w zimie, nie zdechn pod lodem.... pyta bez liku....

Tak mniej wi璚ej wygl康a wiedza przeci皻nego Polaka na temat rak闚. Wiedz 瞠 rak "szczypie" - cytuj z listu ..."czy przetn szczypcami foli"; nast瘼nie, 瞠 raki "chodz do ty逝" i 篡wi si "padlin". Owszem jest w tym troch prawdy.

Swoj przygod z hodowaniem rak闚, zacz掖em 4 lata temu kiedy to po powrocie z 這w闚 na raki, postanowi貫m darowa wolno嗆 sze軼iu rakom i wpu軼i貫m je do Mego Jeziorka. Raki 豉pali鄉y wraz z kolegami w celach, nie b璠 ukrywa, jak najbardziej kulinarnych.

Nie zastanawia貫m si wtedy nad gatunkiem tych rak闚 czy nad warunkami, w jakich b璠 musia造 teraz 篡. Wystarcza這 mi, 瞠 wiedzia貫m 瞠 to "rak ameryka雟ki" - tak m闚ili o nim w璠karze w okolicy gdzie zosta造 z豉pane. By造 ciemnozielone z br您owymi paskami na odw這ku. Wielko軼i ok. 10 - 13 cm. Mieli鄉y dost瘼 tylko do takich.

Raki ameryka雟kie 篡j sobie ca趾iem zdrowo w Moim Jeziorku, rozmna瘸j si, znajduj 2 - 3 cm. wylinki, (to znaczy "za kr鏒ki" pancerz z kt鏎ego ju wyros造), w strumyku, gdzie na kamykach raki "wychodz z siebie". I to jest dla nich najgorszy moment, staj si wtedy bezbronne i podatne na ataki ryb, nowy pancerz maj bardzo mi瘯ki. Potrzeba kilkunastu godzin aby stwardnia.

Raki s aktywne r闚nie w dzie, mimo 瞠 g堯wnie p璠z nocny tryb 篡cia, wida je jak 瞠ruj na p造ciznach poro郾i皻ych glonami nitkowatymi - skr皻nic (Spirogyra sp.). Podstawowym pokarmem rak闚 jest pokarm ro郵inny (glony, okrzemki, ro郵iny wy窺ze) jak i pokarm zwierz璚y (ma鹵e, obumar貫 organizmy wodne). Przy tej ilo軼i ro郵in jak mam u siebie w Jeziorku nie by這 potrzeby dokarmiania ich, a z drugiej strony nie stwierdzi貫m 瘸dnych znacz帷ych strat w ro郵inno軼i, spowodowanej 瞠rowaniem rak闚.

Szczypce s逝膨 do odrywania wi瘯szych kawa趾闚 po篡wienia oraz do obrony w momencie z豉pania przez cz這wieka za korpus tzw. g這wotu堯w, rak wtedy macha gwa速ownie odw這kiem i stara si dosi璕n望 szczypcami do palc闚 osoby kt鏎a go pr鏏uje chwyci i wyj望 z wody. Naj鄉ieszniejsze w tym wszystkim jest to, 瞠 dzia豉nia te odnosz po膨dany skutek i rak odzyskuje wolno嗆. Nie czyni帷 sobie ani wrogowi wi瘯szej krzywdy. Rzecz ca豉 polega raczej na psychologicznym dzia豉niu, cz這wiek widz帷 zbli瘸j帷e si do jego palc闚 szczypce raka mimowolnie puszcza go, i o to w豉郾ie mu chodzi這, jest wolny i daje "w d逝g" machaj帷 nadal odw這kiem, co powoduje jego p造ni璚ie do ty逝 skokami. To tylko wtedy jak jest zagro穎ny i stara si uciec p造wa do ty逝. W warunkach kiedy nie jest zagro穎ny, porusza si chodz帷 po dnie do przodu, w poszukiwaniu po篡wienia.

W okresie jesiennym nast瘼uje okres godowy w kt鏎ym raki szukaj partnerek i r闚nie u篡waj wtedy swoich szczypiec do przytrzymania odn騜y i szczypiec partnerki w trakcie prokreacji, nie robi帷 jej przy tym 瘸dnej krzywdy, poza tym 瞠 przez nast瘼ne kilka miesi璚y ma "racza kobitka" troch zaj璚ia z jajeczkami, z kt鏎ymi si nie rozstaje, maj帷 je przyklejone pod swoim odw這kiem, a nast瘼nie z ma造mi raczkami kt鏎e r闚nie nie odst瘼uj jej przez jaki czas.

Raki s ma這 widoczne trzeba dobrze si przygl康a aby je odr騜ni od pod這瘸. Nie s tak widowiskowe jak "Z這te rybki" w niekt鏎ych stawach, kt鏎e nauczone, podp造waj do os鏏 karmi帷ych je i zatraci造 ju swoje pierwotne odruchy poszukiwania pokarmu we w豉snym zakresie, na dnie stawu. Czekaj帷 na pokarm podany przez w豉軼iciela jak ten zbli瘸 si do stawu, p造waj w p馧 wody widz帷 nas wcze郾iej ni my widzimy je (sprawa za豉mywania si promieni 鈍ietlnych na powierzchni wody).

Rak闚 tego nie nauczymy i bardzo dobrze bo co by si sta這 z rakami je瞠li nauczone przyjmowania od nas karmy, wyje盥瘸my na kilkana軼ie dni na wczasy czy jakie zagraniczne woja瞠 zostawiaj帷 staw bez opieki i osoby, kt鏎a karmi豉 je do tej pory. Ryby czy raki to nie piesek czy kotek kt鏎ego mo積a podrzuci do "te軼iowej" czy znajomych, na czas wyjazdu. One same musz w tym okresie prze篡 bez podawanej do tej pory karmy.

Tak, 瞠 tutaj moja pro軸a, nie rozpieszczajmy naszych pupilk闚 za bardzo, robimy im tylko krzywd. Wiem, 瞠 karmienie jest mi貫 dla nas i sprawia nam du穎 frajdy, je郵i nie mo瞠my si powstrzyma to karmmy z ukrycia, 瞠by ryby nie kojarzy造 ruchu nad wod z po篡wieniem. B璠zie to dla nich bezpieczniejsze, kot jak poluje to zbli瘸 si powoli do stawu robi帷 mimo wszystko ruch nad brzegiem, ryba nie poznaje nas po twarzy, widzi ruch i podp造wa, co jest dalej to mo瞠my si domy郵a... mieli鄉y ryb, w豉郾ie kotu z pyska wystaje jeszcze koniec jej ogona.

Raki zimuj w Jeziorku bez problem闚 o ile maj miejsce na schowanie si, jakie kamienie lub zatopione korzenie i g喚boko嗆 poni瞠j strefy zamarzania to znaczy poni瞠j 1m.

Chc帷 zdoby raki do swoich oczek mo積a si wybra nad jakie jezioro o kt鏎ym wiadomo, 瞠 ma bardzo czyst wod czy nad r闚nie czyst rzek, brodz帷 po p造tkich partiach wody przy鈍iecaj帷 sobie latark, jako 瞠 raki 豉piemy w nocy po godz. 23.00, pr鏏owa je z豉pa r瘯oma, a jak nie odniesie to skutku, to proponuj u篡 "podbierak w璠karski" i wiadro z wod, do kt鏎ego si je b璠zie wk豉da.

* * *

90 % raczej populacji to w豉郾ie 'rak pr璕owaty' czyli ameryka雟ki (Orconectes limosus), kt鏎y zdominowa nasze wody. Jako, 瞠 jest mniej wybredny co do jako軼i wody i bardziej uodporniony na g堯wn chorob, kt鏎a od ponad 140 lat t瘼i nasze raki a nazywa si d簑ma racza.

Choroba ta zawita豉 w roku 1860 do W這ch, sk康 zacz窸a si rozprzestrzenia dalej w g陰b Europy. W roku 1890 sprowadzono do Polski z Ameryki parti rak闚 w celu "zaraczenia" naszych w鏚. Wpuszczono je do staw闚 rybnych ko這 My郵iborza (dawne woj. gorzowskie). To w豉郾ie jest pocz徠ek istnienia w wodach Europy raka pr璕owatego vel ameryka雟kiego. Rak ten w豉郾ie ze staw闚 My郵iborskich rozprzestrzeni si po ca貫j Europie.

Je瞠li przypadkowo trafi si komu z豉pa raka koloru czarnego z g豉dkim pancerzem i du篡mi solidnymi, szczypcami, to mam wtedy wielk pro軸, zostawcie go Pa雟two tam gdzie by, bo trafili軼ie, na ostatnie populacje 'raka szlachetnego' (Astacus astacus) jakie istniej w Polsce. S one pod 軼is陰 ochron.
Prosi豚ym wtedy r闚nie o kontakt na adres : struzynski@alpha.sggw.waw.pl i podanie dok豉dnych namiar闚 na takie miejsce, mo瞠 to by jezioro, dziki staw, glinianka, rzeka. Pan Stru篡雟ki zajmuje si z ramienia SGGW rejestracj, ochron i projektem reintrodukcji, 'raka szlachetnego' i 'raka b這tnego' (
Astacus leptodactylus) do naszych w鏚.

Zdj璚ia pochodz ze strony
http://bioag.byu.edu/zoology/crandall_lab/crayfish/pages/gallery.htm

( Ale 瞠by by這 ciekawiej, to od ok. 10 lat mamy w Polsce jeszcze.... czwarty gatunek raka 'rak sygna這wy'
(
Pacifastacus lenisculus). Ale to ju inna historia i opisana na jednej z poni窺zych stron.)

Nauczy si je rozr騜nia, mo積a na stronie:
http://www.salamandra.org.pl/magazyn/b15a06.html

A o historii zag豉dy 'raka szlachetnego' i 'raka b這tnego' w Polsce oraz o ekspansji na nasze wody 'raka pr璕owatego' i 'raka sygna這wego' dowiemy si ze strony:
http://www.salamandra.org.pl/magazyn/b14a02.html


Poni瞠j opis og鏊ny gatunku (瞠by by這 wiadomo z czego taki rak si sk豉da)

Rak
(Rz康: Decapoda)

Budowa
Cia這 podzielone na g這w, tu堯w i odw這k. Ca貫 pokryte jest pancerzem. G這wa zlana jest z tu這wiem i tworzy g這wotu堯w. Pancerz na g這wie przechodzi w ostry dzi鏏 tworz帷 rostrum. Na g這wie para oczu. Skrzela okryte okrywami skrzelowymi. Ka盥y pier軼ie odw這ka pokryty oddzielnym pancerzem. Ostatni segment wraz z przekszta販onymi odn騜ami tworzy wachlarz ogonowy.
19 par odn騜y: 5 g這wowych, 8 tu這wiowych i 6 odw這kowych.
Narz康y zmys堯w w postaci dw鏂h par czu趾闚. 真waczki i szcz瘯i pierwszej pary tworz aparat g瑿owy. Szcz瘯i drugiej pary powoduj przep造w wody przez skrzela.
Na tu這wiu znajduj si trzy pary szcz瘯on騜y i pi耩 par odn騜y chodowych, z kt鏎ych pierwsza para tworzy szczypce. Odn騜a odw這kowe u samic s逝膨 do podtrzymywania jaj. U samc闚 dwie pierwsza pary przekszta販one s w narz康 kopulacyjny.

Rozmna瘸nie
Rozdzielnop販iowe. Gody odbywaj si jesieni. Wydzielina z gruczo堯w cementowych samicy pomaga przyczepi jaja do odw這ka i odn騜y samicy. W czasie dojrzewania raki liniej zmieniaj帷 wielko嗆 cia豉. 砰j w zale積o軼i od gatunku od 4 do 20 lat.

Pokarm
G堯wnie pokarm ro郵inny jak i pokarm zwierz璚y.

Wyst瘼owanie
Potoki, rzeki, stawy, jeziora. Preferuj czyste wody, tam gdzie dzia豉lno嗆 cz這wieka jest ograniczona.

 

*

Dzi瘯uj Pawle za jedyne w polskim internecie opracowanie o hodowli rak闚 w przydomowym, ogrodowym stawie.

*

Ech te nazwy, ba豉gan straszny, nawet 豉ci雟kie nazwy ci庵le si zmieniaj. Czy ci fachowcy nie mog si w ko鎍u dogada jak nazwa raka... Zrobi貫m tak tabelk

Nazwa

rak szlachetny

rak b這tny

rak pr璕owany

rak sygna這wy

Inna nazwa

rak rzeczny rak stawowy rak ameryka雟ki  

Nazwa ludowa

Szewc Krawiec    

Nazwa naukowa

Astacus astacus Astacus leptodactylus Orconectes limosus ( pozycja [ 7 ] )

Pacifastacus lenisculus

Inna nazwa naukowa

    Ortonectes limosus
( pozycja
[ 6 ] )

 

Jeszcze inna nazwa naukowa

    Cambarus limosus
( Encyklopedia Forga)
 

Mo瞠 jako uda si Wam dzi瘯i niej po豉pa w tych wszystkich nazwach
:-)))

 


12 IX 2002r.

A mo瞠 Ty te chcesz hodowa raki u siebie w stawiku?

"Stawikowcy na rzecz rak闚"


     







Valid HTML 4.01 Transitional
Ta strona spe軟ia standardy kodu HTML 4.01 Transitional